In het kort
In een Amerikaanse studie stonden werknemers bij bijna de helft van hun taken open voor automatisering door AI, vooral bij repetitief werk. Bij ongeveer evenveel taken wilden ze meer menselijke inbreng dan AI-experts nodig vonden. Naast wat AI kan, telt dus ook wat het doet met het werkgeluk van je mensen en met de indruk op een sollicitant.
Wie AI invoert in een organisatie, komt steeds weer uit bij mensen. Welk werk geef je aan AI en welk werk hou je bij je mensen? Die vraag hoort bij de belangrijkste als je met AI aan de slag gaat.
Werknemers willen repetitief werk met weinig waarde uit handen geven
Onderzoekers van Stanford University vroegen 1.500 werknemers in de Verenigde Staten wat ze vinden van AI-agents in hun eigen werk. Zo'n agent is AI die zelf een taak afwerkt. Het ging om 844 taken uit 104 beroepen.
Bij 46,1 procent van die taken stonden de werknemers positief tegenover automatisering. De vragenlijst vroeg hen eerst of ze vreesden voor hun job en hoe graag ze die taak deden. Als reden om te automatiseren kozen ze het vaakst tijd vrijmaken voor waardevoller werk. Taken die ze graag doen, wilden ze minder snel uit handen geven.
De onderzoekers vroegen per taak hoeveel samenwerking tussen mens en AI er volgens de werknemers nodig is. Bij 47,5 procent van de taken kozen ze meer menselijke inbreng dan AI-experts technisch nodig vonden. De studie meet wat werknemers zeggen dat ze willen. Ze is een momentopname van januari tot mei 2025.
Werkgeluk hangt volgens ons af van wat je graag doet
Onze CEO Dominiek laat agents nu het werk doen dat hem vroeger energie kostte. Hij heeft meer tijd om na te denken en met mensen te praten.
Niet iedereen beleeft dat zo. Sommige mensen vinden net rust in repetitief werk, zoals gegevens van het ene programma naar het andere overzetten. Precies dat werk kan je aan een agent geven.
Ook het werk dat overblijft, kan anders aanvoelen. Onderzoekers van Zhejiang University lieten in vier online experimenten 3.562 mensen twee taken na elkaar doen. Het ging om schrijftaken zoals een welkomstmail en om brainstorms. Wie de eerste taak met ChatGPT deed, leverde beter werk af.
Wie met ChatGPT begon, deed de tweede taak daarna alleen en verloor meer motivatie dan wie beide taken alleen deed. De verveling nam bij hen sterker toe. Bij de motivatie bleek dat verschil in drie van de vier studies, bij de verveling in twee. Of het effect in een gewone werkweek blijft, meet de studie niet.
Alles automatiseren vinden we een valkuil
Eens de eerste taken vanzelf lopen, is de verleiding groot om alles te automatiseren. Denk aan een sollicitant die lang aan zijn brief werkt en binnen twee minuten een automatische afwijzing krijgt. Die kijkt daarna anders naar het bedrijf. Volgens ons kan dat veranderen als sollicitanten er op den duur van uitgaan dat AI antwoordt.
De Europese Commissie liet in 2024 ruim 26.000 Europeanen ondervragen. Van hen kijkt 57 procent negatief naar digitale technologie en AI om sollicitanten te selecteren.
Op de vraag over regels voor digitale technologie op het werk vindt 74 procent een verbod op volledig geautomatiseerde beslissingen belangrijk. In België is dat 81 procent.
Elke agent heeft een eigenaar nodig
Wat je wel aan een agent geeft, moet iemand blijven opvolgen. Bij Multimedi zet een agent na een opleiding de factuur klaar. Een collega kijkt elke factuur na voor ze vertrekt.
Die collega is ook eigenaar van de agent. Hij moet de agent bijsturen als die een fout maakt. Daarvoor kies je best iemand die het werk kent, want zonder die kennis valt een fout niet op. De collega belt zelf als hij merkt dat een telefoontje beter werkt dan een automatisch bericht.
Waar je kan beginnen
- Kies in een team een proces met repetitief werk dat je mensen zelf uit handen willen geven. Overloop het stap voor stap met hen. Spreek per stap af of AI of een mens het doet en waar iemand nakijkt.
- Geef elke agent een eigenaar, liefst iemand die het werk kent. Laat de agent eerst in dat ene proces meedraaien en stuur bij. Werkt hij goed, dan kan je hem breder inzetten.
Bronnen: Future of Work with AI Agents: Auditing Automation and Augmentation Potential across the U.S. Workforce, Shao en anderen, Stanford University, juni 2025. Human-generative AI collaboration enhances task performance but undermines human's intrinsic motivation, Wu en anderen, Scientific Reports, april 2025. Special Eurobarometer 554: Artificial Intelligence and the future of work, Europese Commissie, 2025.